SERV Advies, 2026, 26 januari: Onderwijsdecreet XXXVI

Dit SERV-advies behandelt een aantal bepalingen uit het Vlaamse Onderwijsdecreet XXXVI die ingrijpen op onderwijsbeleid in Vlaanderen. De SERV geeft geen advies over personeelsmaatregelen, maar focust op zes belangrijke thema’s: regulering van bijlessen, financiering van praktijkgericht onderwijs, zij-instroom in de zorg, micro-credentials in het hoger onderwijs, de afbouw van Engelstalige opleidingen en de rol van pioniersscholen voor inclusie.

De Vlaamse Regering wil het toeleiden naar betalen…

Dit SERV-advies behandelt een aantal bepalingen uit het Vlaamse Onderwijsdecreet XXXVI die ingrijpen op onderwijsbeleid in Vlaanderen. De SERV geeft geen advies over personeelsmaatregelen, maar focust op zes belangrijke thema’s: regulering van bijlessen, financiering van praktijkgericht onderwijs, zij-instroom in de zorg, micro-credentials in het hoger onderwijs, de afbouw van Engelstalige opleidingen en de rol van pioniersscholen voor inclusie.

De Vlaamse Regering wil het toeleiden naar betalende bijlessen beperken en scholen sterker verantwoordelijk maken voor het behalen van leerdoelen. Volgens de SERV kan schaduwonderwijs ontstaan door lerarentekort, wat aanleiding geeft tot ongelijkheid.

Voor praktijkgericht onderwijs komt er vanaf schooljaar 2026-2027 jaarlijks €55 miljoen extra. Deze middelen zijn niet langer beperkt tot knelpuntberoepen maar ook beschikbaar voor kunstonderwijs, technische en beroepsopleidingen. De SERV benadrukt dat deze middelen voelbaar moeten zijn voor leerlingen en vraagt inspraak van arbeidsmarktactoren bij het bepalen van de opleidingen.

Daarnaast zorgt een technische correctie ervoor dat ook diploma’s uit het volwassenenonderwijs toegang geven tot de graduaatsopleiding Basisverpleegkunde, wat de zij-instroom in de zorg ten goede komt. Dit is volgens de SERV een positieve maatregel in het licht van personeelstekorten.

Het decreet regelt ook de formele invoering van micro-credentials in het hoger onderwijs, als bewijs van leerresultaten na een beperkte leerinhoud. De SERV steunt dit, op voorwaarde van kwaliteitsborging en ontsluiting via databanken.

Een omstreden maatregel betreft de afbouw van Engelstalige opleidingen indien er geen Nederlandstalig equivalent meer is. De SERV betreurt deze beperking, omdat dit Vlaanderen internationaal minder aantrekkelijk maakt voor talent en samenwerking.

Tot slot voorziet het decreet in een oproep voor tijdelijke projecten ‘Pionierscholen’, in afwachting van het bredere traject ‘Scholen voor iedereen’. De SERV waardeert deze praktijkgerichte aanpak, maar wijst erop dat de selectiecriteria mogelijk vooruitlopen op de uitkomst van lopende raadplegingen.